Cfrtjryk

Wydarzenia w Polsce |

• 
  27 lipca – pierwszy pociąg odjechał z Bydgoszczy.


• 
  25 sierpnia – rozpoczął funkcjonowanie Zakład Karny Racibórz.

• Granica celna między Królestwem Polskim a Rosją została zniesiona.


• Założono Towarzystwo Biblioteki Słuchaczów Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego.


• Pruski przemysłowiec J.M. Zeitler założył w Sławkowie fabrykę drutu i wyrobów metalowych.


• 
  Warszawa: Karol Wedel na ul. Miodowa 12 róg ul. Kapitulnej w kamienicy Hryniewicza (vis a vis Kościoła Kapucynów) otwiera własny sklep , a przy nim pierwszą w Polsce fabrykę czekolady pod nazwą: Parowa Fabryka Czekolady p.f. „C. E. Wedel”, obecnie E. Wedel.

Wydarzenia na świecie |

• 
  1 stycznia – oficjalne rozpoczęcie służby przez Gwardię Palatyńską.


• 
  11 stycznia – wybuchło powstanie tajpingów pod wodzą Hong Xiuquana.


• 
  11 marca – w Teatro La Fenice w Wenecji odbyła się prapremiera opery Rigoletto Giuseppe Verdiego.


• 
  16 marca – zawarto konkordat między Hiszpanią a Państwem Kościelnym.


• 
  2 kwietnia – Mongkut został koronowany na króla Tajlandii.


• 
  10 kwietnia – Léon Faucher został premierem Francji.


• 
  20 kwietnia – José Rufino Echenique został prezydentem Peru.


• 
  1 maja – w Kryształowym Pałacu w Londynie rozpoczęła się pierwsza Wystawa Światowa.


• 
  6 maja – Amerykanin John Gorrie opatentował maszynę do produkcji sztucznego lodu.


• 
  19 maja – brytyjski astronom John Russell Hind odkrył planetoidę (14) Irene.


• 
  21 maja – w Kolumbii zniesiono niewolnictwo.


• 
  5 czerwca – w amerykańskim czasopiśmie „National Era” ukazał się pierwszy odcinek powieści Chata wuja Toma Harriet Beecher Stowe.


• 
  21 czerwca – Adolf Anderssen i Lionel Kieseritzky rozegrali nieśmiertelną partię.


• 
  29 lipca – Annibale de Gasparis odkrył planetoidę Eunomia.


• 
  12 sierpnia – nowojorski mechanik Isaac Merritt Singer opatentował maszynę do szycia z napędem pedałowym.


• 
  21 sierpnia – wykonano jedyny wyrok śmierci w historii stanu Wisconsin.


• 
  22 sierpnia – amerykański jacht SY America wygrał międzynarodowe regaty (trasa wiodła wokół wyspy Wight). Początek zmagań o Puchar Ameryki, najstarszej rozgrywanej do dziś imprezy sportowej.


• Sierpień – w Chinach wybuchło powstanie tajpingów.


• 
  17 września – komisarze Stanów Zjednoczonych i reprezentanci plemion indiańskich podpisali traktat w Fort Laramie.


• 
  18 września – ukazało się pierwsze wydanie „The New York Daily Times”, który później zmienił nazwę na „The New York Times”.


• 
  22 września – założono fort Des Moines w stanie Iowa.


• 
  18 października – w Londynie wydano powieść Moby Dick Hermana Melville’a.


• 
  24 października – William Lassell odkrył księżyce Urana: Ariela i Umbriela.


• 
  2 grudnia – zamach stanu we Francji dokonany przez Ludwika Napoleona. Aresztowano republikan. Ludwik Napoleon rozwiązał parlament oraz wprowadził stan wyjątkowy.


• 
  24 grudnia – spłonęła Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych.

Urodzili się |

• 
  19 stycznia – Jacobus Kapteyn, astronom holenderski (zm. 1922)


• 
  21 stycznia – Józef Allamano, włoski duchowny, Misjonarzy Matki Bożej Pocieszenia, błogosławiony katolicki (zm. 1926)


• 
  19 lutego – Konrad Prószyński, pisarz, wydawca (zm. 1908)


• 
  22 marca – Józef Nascimbeni, włoski duchowny katolicki, założyciel Zgromadzenia Małych Sióstr Św. Rodziny, błogosławiony (zm. 1922)


• 
  20 maja
  
  
  
  • 
    Emil Berliner, amerykański elektrotechnik pochodzenia niemieckiego, wynalazca gramofonu (zm. 1929)
  
  
  • 
    Icchok Lejb Perec (jid. ‏יצחק לײב פּרץ‎), polski i żydowski pisarz, jeden z głównych twórców literatury jidysz (zm. 1915)
  
  
  
  


• 
  21 maja – Stanisław Witkiewicz, pisarz, malarz, filozof, teoretyk sztuki (zm. 1915)


• 
  23 maja – Antoni Stolpe, polski kompozytor, pianista (zm. 1872)


• 
  8 lipca – Arthur Evans, brytyjski archeolog, odkrywca pałacu w Knossos (zm. 1941)


• 
  3 sierpnia – Erazm Piltz, polski publicysta, działacz polityczny, od 1918 w służbie dyplomatycznej w Jugosławii oraz w Czechosłowacji (zm. 1929)


• 
  29 sierpnia – Sabina Petrilli, włoska zakonnica, założycielka Sióstr Ubogich św. Katarzyny ze Sieny, błogosławiona katolicka (zm. 1923)


• 
  12 września – Jan Chrzciciel Fouque, francuski duchowny katolicki, błogosławiony (zm. 1926)


• 
  28 września – August Otto, niemiecki taternik, turysta, autor przewodników i działacz turystyczny (zm. 1929)


• 
  2 października – Ferdinand Foch, francuski dowódca wojskowy, marszałek Francji, marszałek Polski, feldmarszałek Wielkiej Brytanii (zm. 1929)


• 
  9 października – Franciszek Kamieński, polski botanik, odkrywca zjawiska mikoryzy (zm. 1912)


• 
  10 listopada – Józef Maria de Yermo y Parres, meksykański duchowny katolicki, założyciel Zgromadzenia Służebnic Najświętszego Serca Jezusa i Ubogich, święty katolicki (zm. 1904)


• 
  13 listopada – Klemens Bachleda, góral i zakopiańczyk, przewodnik tatrzański, ratownik, członek Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego (zm. 1910)


• 
  19 listopada – Wacław Nałkowski, polski geograf i publicysta (zm. 1911)


• 
  10 grudnia – Melvil Dewey, twórca klasyfikacji zbiorów bibliotecznych zwanej od jego nazwiska Klasyfikacją Dziesiętną Deweya (zm. 1931)


• 
  18 grudnia – Samuel Roth, spiskoniemiecki pedagog, geolog, speleolog, działacz turystyczny (zm. 1889)

• data dzienna nieznana:
  
  
  
  • 
    Awigdor Mermelstein, syjonista oraz popularyzator i nauczyciel języka nowohebrajskiego (zm. 1925)
  
  
  • 
    Lajos Petrik, węgierski taternik, fotograf, chemik i profesor uniwersytecki (zm. 1932)
  
  
  • 
    Tomasz Shen Jihe, chiński męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
  
  
  • 
    Maria Wang Li, chińska męczennica, święta katolicka (zm. 1900)
  
  
  
  

Zmarli |

• 
  21 stycznia – Albert Lortzing, niemiecki kompozytor, śpiewak i aktor (ur. 1801)


• 
  27 stycznia – John James Audubon, amerykański ornitolog, przyrodnik i malarz (ur. 1785)


• 
  1 lutego – Mary Shelley, angielska poetka i pisarka okresu romantyzmu, twórczyni Frankensteina (ur. 1797)


• 
  22 marca – Göran Wahlenberg, szwedzki lekarz, botanik, geograf i geolog, badacz flory Skandynawii, Alp i Karpat (ur. 1780)


• 
  1 maja – Augustyn Schoeffler, francuski misjonarz, męczennik, święty katolicki (ur. 1822)


• 
  10 lipca – Louis Jacques Daguerre, francuski malarz i wynalazca dagerotypii (ur. 1787)


• 
  15 lipca – Anna Maria Javouhey, francuska zakonnica, błogosławiona katolicka (ur. 1779)


• 
  17 lipca – Esther Copley, angielska pisarka (ur. 1786)


• 
  2 sierpnia – Amatore Sciesa, lombardzki patriota okresu włoskich wojen o niepodległość, stracony przez Austriaków (ur. 1814)


• 
  2 września – William Nicol, szkocki fizyk i geolog (ur. 1770)


• 
  11 września – Sylvester Graham, amerykański pastor, wynalazca chleba Grahama (ur. 1794)


• 
  14 września – James Fenimore Cooper, powieściopisarz amerykański i jeden z twórców literatury amerykańskiej (ur. 1789)


• 
  23 września – Emilia Tavernier Gamelin, kanadyjska zakonnica, założycielka Zgromadzenia Sióstr Opatrzności z Montrealu, błogosławiona katolicka (ur. 1800)


• 
  19 października – Maria Teresa Charlotta Burbon, księżniczka francuska, później delfina Francji (ur. 1778)


• 
  28 listopada – Vincenz Priessnitz, śląski chłop, lekarz-samouk, w języku polskim od jego nazwiska wywodzi się słowo prysznic (ur. 1799)


• 
  10 grudnia – Karl Drais, niemiecki wynalazca, twórca roweru, drezyny i maszynki do mielenia mięsa (ur. 1785)


• 
  19 grudnia – William Turner, angielski malarz (ur. 1775).

Zdarzenia astronomiczne |

• 
  28 lipca – całkowite zaćmienie Słońca, widoczne w Polsce^[1].

Święta ruchome |

• 
  Tłusty czwartek: 27 lutego


• 
  Ostatki: 4 marca


• 
  Popielec: 5 marca


• 
  Niedziela Palmowa: 13 kwietnia


• 
  Wielki Czwartek: 17 kwietnia


• 
  Wielki Piątek: 18 kwietnia


• 
  Wielka Sobota: 19 kwietnia


• 
  Wielkanoc: 20 kwietnia


• 
  Poniedziałek Wielkanocny: 21 kwietnia


• 
  Wniebowstąpienie Pańskie: 29 maja


• 
  Zesłanie Ducha Świętego: 8 czerwca


• 
  Boże Ciało: 19 czerwca.

Przypisy |

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem: 1851