Świerklaniec
| |||
| |||
Ulica Główna w Świerklańcu | |||
Państwo | |||
Województwo | śląskie | ||
Powiat | tarnogórski | ||
Gmina | Świerklaniec | ||
Sołectwo | Świerklaniec | ||
Liczba ludności (2008) | 3786 | ||
Strefa numeracyjna | (+48) 32 | ||
Kod pocztowy | 42-622[1] | ||
Tablice rejestracyjne | STA | ||
SIMC | 0222232 | ||
Położenie na mapie gminy Świerklaniec Świerklaniec | |||
Położenie na mapie powiatu tarnogórskiego Świerklaniec | |||
Położenie na mapie województwa śląskiego Świerklaniec | |||
Położenie na mapie Polski Świerklaniec | |||
Świerklaniec (niem. Neudeck[2]) – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie tarnogórskim, w gminie Świerklaniec, siedziba tejże gminy oraz sołectwa Świerklaniec. Wieś gminna została utworzona 1 października 1924 r. ze zlikwidowanego obszaru dworskiego Świerklaniec[3]. Zasadniczą część siedliska wsi Świerklaniec stanowi dawna wieś Stare Chechło.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa katowickiego.
Spis treści
1 Historyczny podział administracyjny
2 Urzędowe części wsi
3 Położenie
4 Rekreacja
5 Nazwa
6 Ciekawostki
7 Zabytki
8 Wspólnoty wyznaniowe
9 Przypisy
10 Bibliografia
11 Linki zewnętrzne
Historyczny podział administracyjny |
W skład wsi Świerklaniec wchodzą miejscowości[4]:
- z dawnego obszaru dworskiego Świerklaniec (uznawane do dziś jako odrębne miejscowości)
Bizja (niem. Bisia, zabudowania nadgraniczne obszaru dworskiego Świerklaniec),
Ostrożnica (niem. Ostrosnitza, zabudowania obszaru dworskiego Świerklaniec),- Świerklaniec (niem. Neudeck, zamek i obszar dworski z dworem, folwarkiem i leśniczówką, od 1924 r. wieś),
- dawna gmina wiejska Stare Chechło (w całości wcielona do wsi Świerklaniec)
- Stare Chechło (niem. Alt-Chechlau, wieś, jej oś stanowi ul. Główna),
- Żabieniec (niem. Zabinietz, część Starego Chechła).
Urzędowe części wsi |
| SIMC | Nazwa | Rodzaj |
|---|---|---|
| 0222249 | Bizja | część wsi |
| 0222255 | Ostrożnica | część wsi |
Położenie |
Widok z lotu ptaka na Świerklaniec
Świerklaniec jest położony na obszarze Garbu Tarnogórskiego, w rejonie przecięcia doliny rzeki Brynicy. Historycznie leży w większości na Górnym Śląsku, jedynie niezamieszkałe wschodnie brzegi Zbiornika Kozłowa Góra należą do Małopolski.
Rekreacja |
W pobliżu Świerklańca znajduje się zbiornik wodny Kozłowa Góra oraz zalew w Chechle.
Nazwa |
Topograficzny opis Górnego Śląska z 1865 roku notuje miejscowość jako Schloss Neudeck (polnisch Schwirklinietz (Tannenberg)[7].
Ciekawostki |
Pałac Kawalera
Kościół w parku pałacowym
43% gminy zajmują lasy. Jednym z najbardziej znanych kompleksów leśnych jest park Świerklaniecki. Ma on powierzchnię 154 ha. Są to historyczne założenia pałacowe-parkowe powstałe wokół piastowskiego Zamku i pałacu zwanego Małym Wersalem. Występują tam 120-letnie dęby, sosny wejmutki i wiele cennych gatunków drzew.
W Parku w Świerklańcu kręcony był teledysk do utworu "Dawna Dziewczyno" w wykonaniu Macieja Maleńczuka.
W Świerklańcu urodziła się aktorka Dorota Pomykała oraz Joachim Brudziński – od 2017 Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Zabytki |
istniejące
Pałac Kawalera,
Kościół Dobrego Pasterza,
Park w Świerklańcu.
nieistniejące
Pałac w Świerklańcu wybudowany na polecenie Guida von Donnersmarcka popularnie zwany Śląskim lub Małym Wersalem, spalony w 1945 r.
Zamek piastowski w Świerklańcu, spalony w 1945 r.
Wspólnoty wyznaniowe |
Kościół rzymskokatolicki:
- parafia Chrystusa Króla
Świadkowie Jehowy:
- zbór, Sala Królestwa[8].
Przypisy |
↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
↑ Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Tarnowitz, www.verwaltungsgeschichte.de:80 [dostęp 2018-09-27] [zarchiwizowane z adresu 2018-03-23] .
↑ Rozporządzenie Śląskiej Rady Wojewódzkiej z dnia 9 września 1924 r. w przedmiocie zniesienia obszarów dworskich w powiecie Tarnowskie Góry, "Dziennik Ustaw Śląskich", R. III, nr 21, poz. 86, 03.10.1924 [skorygowana na 30.09.1924].
↑ Mapa szczegółowa Polski 1:25000, P47-S28-A, Tarnowskie Góry, 1933; Topographische Karte 1:25000 (Meßtischblatt), 5579, Tarnowitz, 1925.
↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
↑ GUS. Rejestr TERYT
↑ Felix Triest 1865 ↓, s. 404.
↑ Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2014-05-22] .
Bibliografia |
- Felix Triest: Topographisches Handbuch von Oberschlesien. Breslau: Verlag von Wilh. Gottl. Korn, 1865.
Linki zewnętrzne |
- Górnośląski Wersal - Stare fotografie
Świrkliniec, niem Neudeck w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. XI: Sochaczew – Szlubowska Wola. Warszawa 1890.
| ||||||||||