Komisariat Straży Granicznej „Uście Ruskie”
.mw-parser-output table.zolnierz-lotnictwo td.naglowek{color:black!important;background:#95a7b9!important}.mw-parser-output table.zolnierz-marynarka td.naglowek{color:white!important;background:#6082B6!important}.mw-parser-output table.zolnierz-lądowe td.naglowek{color:white!important;background:#556B2F!important}.mw-parser-output table.zolnierz-paramilitarny td.naglowek{color:black!important;background:#b6b3c7!important}
| ||
| Historia | ||
Państwo |  II Rzeczpospolita | |
| Sformowanie | 1928 | |
| Rozformowanie | 1939 | |
| Tradycje | ||
| Rodowód | Komisariat Straży Celnej „Wysowa” | |
| Organizacja | ||
| Dyslokacja | Gładyszów Uście Ruskie | |
| Formacja | Straż Graniczna | |
| Podległość | Inspektorat Graniczny nr 19 Obwód SG „Jasło” | |
Komisariat Straży Granicznej „Uście Ruskie” – jednostka organizacyjna Straży Granicznej pełniąca służbę ochronną na granicy polsko-czechosłowackiej w latach 1928–1939.
Spis treści
1 Geneza
2 Formowanie i zmiany organizacyjne
3 Służba graniczna
4 Funkcjonariusze komisariatu
5 Struktura organizacyjna
6 Przypisy
7 Bibliografia
Geneza |
Na wniosek Ministerstwa Skarbu, uchwałą z 10 marca 1920 roku, powołano do życia Straż Celną[1]. Proces tworzenia Straży Celnej trwał do końca 1922 roku[2].
Komisariat Straży Celnej „Wysowa”, wraz ze swoimi placówkami granicznymi, wszedł w podporządkowanie Inspektoratu Straży Celnej „Dukla”[3].
W drugiej połowie 1927 roku przystąpiono do gruntownej reorganizacji Straży Celnej[4]. W praktyce skutkowało to rozwiązaniem tej formacji granicznej.
Rozkazem nr 5 z 16 maja 1928 roku w sprawie organizacji Małopolskiego Inspektoratu Okręgowego dowódca Straży Granicznej gen. bryg. Stefan Pasławski powołał komisariat Straży Granicznej „Gładuszów”, który przejął ochronę granicy od rozwiązywanego komisariatu Straży Celnej[5].
Formowanie i zmiany organizacyjne |
Rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Ignacego Mościckiego z 22 marca 1928 roku, do ochrony północnej, zachodniej i południowej granicy państwa, a w szczególności do ich ochrony celnej, powoływano z dniem 2 kwietnia 1928 roku Straż Graniczną[6].
Rozkazem nr 5 z 16 maja 1928 roku w sprawie organizacji Małopolskiego Inspektoratu Okręgowego dowódca Straży Granicznej gen. bryg. Stefan Pasławski przydzielił komisariat „Gładyszów” do Inspektoratu Granicznego nr 19 „Nowy Zagórz” i określił jego strukturę organizacyjną[5].
Już 8 września 1828 dowódca Straży Granicznej rozkazem nr 6 w sprawie organizacji Małopolskiego Inspektoratu Okręgowego podpisanym w zastępstwie przez mjr. Wacława Szpilczyńskiego zmieniał organizację komisariatu i ustalał zasięg placówek[7].
Rozkazem komendanta Straży Granicznej z 10 lipca 1929 w sprawach organizacyjnych powołano placówkę Straży Granicznej I linii „Radocyna”, zmniejszono obsadę placówki „Zdynia” do jednej drużyny i przeniesiono ją do Radocyna i ustalono nowe granice placówek[8].
Rozkazem nr 7 z 25 września 1929 roku w sprawie reorganizacji i zmian dyslokacji Małopolskiego Inspektoratu Okręgowego komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski określił numer i nową strukturę komisariatu[9].
Rozkazem nr 1 z 27 marca 1936 roku w sprawach [...] zmian w niektórych inspektoratach okręgowych, komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski wyłączył placówkę Straży Granicznej I linii „Radocyna” z komisariatu „Gładyszów” i włączył do komisariatu „Krempna”[10].Tym samym rozkazem przeniósł komisariat i placówkę II linii z Gładyszowa do Ujścia Ruskiego[11] i przemianował posterunek SG „Regietów” na placówkę I linii[10].
Rozkazem nr 1 z 31 marca 1937 roku w sprawach [...] likwidacji i tworzenia placówek, komendant Straży Granicznej płk Jan Gorzechowski przeniósł placówkę I linii SG „Zdynia” do Koniecznej[12].
Rozkazem nr 13 z 31 lipca 1939 roku w sprawach [...] przeniesienia siedzib i zmiany przydziałów jednostek organizacyjnych, komendant Straży Granicznej gen. bryg. Walerian Czuma wydzielił placówkę I linii „Konieczna” z komisariatu „Ujście Ruskie” i przydzielił go do komisariatu „Krempna”[13].
Służba graniczna |
Sąsiednie komisariaty:
komisariat Straży Granicznej „Muszyna” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Jaśliska” − 1928
komisariat Straży Granicznej „Muszyna” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Krempna” − 1935[14]
Funkcjonariusze komisariatu |
| Kierownicy/komendanci komisariatu | |||
|---|---|---|---|
| stopień | imię i nazwisko | okres pełnienia służby | kolejne stanowisko |
| podkomisarz | Rafał Sławoszewski[15] | – 20 X 1935 – | |
| aspirant | Józef Tropaczyński[15] | 28 IX 1938 – | |
| Zastępcy komendanta | |||
| starszy strażnik podchorąży | Stanisław Przonka | 1 V 1939[16] – | |
Struktura organizacyjna |
Szkic Obwodu SG „Jasło”
Organizacja komisariatu w maju 1928[5]:
- komenda − Gładyszów
- placówka Straży Granicznej I linii „Wysowa”
- placówka Straży Granicznej I linii „Zdynia”
- placówka Straży Granicznej I linii „Ożenna”
- placówka Straży Granicznej II linii „Długie”
- placówka Straży Granicznej II linii „Gładyszów”
Organizacja komisariatu we wrześniu 1928[7]:
- placówka Straży Granicznej I linii „Izby”
- placówka Straży Granicznej I linii „Wysowa”
- placówka Straży Granicznej I linii „Zdynia”
- placówka Straży Granicznej I linii „Grab”
- placówka Straży Granicznej II linii „Gładyszów”
Organizacja komisariatu we wrześniu 1929[9], w 1931, w 1935[14]::
- 3/19 komenda − Gładyszów (48 km)
- placówka Straży Granicznej I linii „Izby”
- placówka Straży Granicznej I linii „Wysowa”
- placówka Straży Granicznej I linii „Zdynia”
placówka Straży Granicznej I linii „Radocyna” → w 1937 przeniesiona do Koniecznej- placówka Straży Granicznej II linii „Gładyszów”
Przypisy |
↑ Dominiczak 1975 ↓, s. 130.
↑ Dominiczak 1997 ↓, s. 250.
↑ Kozłowski 2012 ↓, s. 34.
↑ Kula 1994 ↓, s. 40.
↑ abc Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 28.
↑ Goryński 2012 ↓, s. 226.
↑ ab Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 30.
↑ Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 49.
↑ ab Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 51.
↑ ab Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 107.
↑ Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 103.
↑ Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 116.
↑ Jabłonowski i Polak 1999 ↓, s. 182.
↑ ab Promińska 2011 ↓, s. 5.
↑ ab Bocheński 2009 ↓, s. 45.
↑ Rozkazy Maz. IO ↓, s. 61/39.
Bibliografia |
- Marek Jabłonowski, Bogusław Polak: Polskie formacje graniczne 1918−1839. Dokumenty organizacyjne, wybór źródeł. Tom II. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Politechniki Koszalińskiej, 1999. ISBN 83-87424-77-3.
- Waldemar Bocheński: Almanach Muszyny 2009. Formacje graniczne II RP. 2009. [dostęp 2016-12-28].
- Grzegorz Goryński: Powstanie, organizacja i funkcjonowanie straży granicznej w latach 1928-1939. 2012. [dostęp 2016-12-31].
Katarzyna Promińska. Wstęp do inwentarza zespołu archiwalnego „Zachodniomałopolski Inspektorat Okręgowy Straży Granicznej”. , 2011. Szczecin: Archiwum Straży Granicznej.
| ||||||||||||||||||||||||||
